Kawa z mniszka lekarskiego – napój bez kofeiny. Przepis i przeciwwskazania

Szukasz napoju, który smakuje trochę jak kawa, ale nie ma kofeiny? Spróbuj kawy z palonego korzenia mniszka lekarskiego. Z tego tekstu dowiesz się, jak ją przygotować, co wiadomo o jej działaniu i kto powinien jej unikać.

Czym jest kawa z mniszka?

To nie jest kawa, tylko napar z uprażonego korzenia mniszka lekarskiego – zamiennik kawy, podobnie jak kawa zbożowa. Nie zawiera kofeiny, więc nie pobudza jak zwykła kawa. Może się sprawdzić u osób, które chcą ograniczyć kofeinę.

Jak zrobić kawę z mniszka?

Składniki

• 100 g suszonego, drobno pokrojonego korzenia mniszka lekarskiego,
• opcjonalnie przyprawy korzenne: 1/2 łyżeczki cynamonu albo 2 kawałki kory cynamonu, albo 2 laski wanilii, albo kawałek korzenia cykorii.

Przygotowanie

1. Rozgrzej patelnię i upraż na niej korzenie mniszka.
2. Kiedy zaczną delikatnie pachnieć, dodaj przyprawy.
3. Praż wszystko, aż zacznie intensywnie pachnieć.
4. Ostudź i przełóż do słoika. Przechowuj w ciemnym, suchym miejscu.
5. Odmierz 3 łyżki kawy mniszkowej i zalej 1 litrem wody.
6. Gotuj 20 minut pod przykryciem.
7. Przecedź.
8. Pij ciepłą. Jeśli chcesz, dosłódź miodem.

Na co pomaga korzeń mniszka?

Europejska Agencja Leków (EMA) uznaje korzeń mniszka za tradycyjny lek roślinny stosowany:

• przy łagodnych dolegliwościach trawiennych, takich jak uczucie pełności, wzdęcia i spowolnione trawienie,
• przy przejściowym braku apetytu,
• pomocniczo przy drobnych dolegliwościach dróg moczowych, bo zwiększa ilość wydalanego moczu.

Te zastosowania opierają się wyłącznie na wieloletniej tradycji, a nie na badaniach klinicznych. W badaniach laboratoryjnych i na zwierzętach mniszek obniżał m.in. poziom cukru we krwi, ale badań u ludzi brakuje. Nie ma dowodów, że kawa z mniszka dodaje energii, wzmacnia odporność, przyspiesza przemianę materii, „oczyszcza” organizm czy pomaga w łuszczycy i egzemie.

Jeśli dolegliwości trawienne utrzymują się dłużej niż 2 tygodnie, zgłoś się do lekarza.

Kto nie powinien pić kawy z mniszka?

Brak kofeiny nie oznacza, że ten napój jest dla wszystkich. Według EMA korzenia mniszka nie powinny stosować:

• kobiety w ciąży i karmiące piersią – bezpieczeństwa nie potwierdzono,
• dzieci poniżej 12 lat – brakuje danych o bezpieczeństwie,
• osoby uczulone na rośliny z rodziny astrowatych, do których należą też m.in. rumianek i nagietek,
• osoby z chorobami wątroby, kamicą żółciową albo niedrożnością dróg żółciowych – mniszek może pobudzać wydzielanie żółci,
• osoby, którym lekarz zalecił ograniczenie płynów.

Mniszek może też nasilać działanie leków moczopędnych, także tych na nadciśnienie, i leków obniżających poziom cukru. Może wpływać na stężenie niektórych innych leków we krwi. Jeśli przyjmujesz leki na stałe, zapytaj lekarza albo farmaceutę. Możliwe skutki uboczne to m.in. reakcje alergiczne, zgaga i podrażnienie żołądka.

Źródła

• European Union herbal monograph on Taraxacum officinale F.H. Wigg., radix – European Medicines Agency, 2021
• Dandelion – Memorial Sloan Kettering Cancer Center, 2023